Renklerin Etkileri – Renk Anlamları – Renklerin Kullanımı

Renklerin anlamları, renklerin etkileri, renkler davranışı etkiler mi? Etkileyici renkler gibi konuları bu yazımızda irdeleyeceğiz. Ayrıca renklerin bilinçaltına etkisi, renklerin başarıya etkisi, renklerin biyolojik etkileri, renklerin pazarlama ve satıştaki kullanımları, mekân tasarımlarında renk tercihleri gibi konulara da değineceğiz.

Renklerin Etkileri – Renk Anlamları – Renklerin Kullanımı
Renklerin Etkileri – Davranışa Etkisi – Kullanımı

Renklerin etkileri incelenirken, öncelikle renklerin anlamı ve anlamlandırılması konusu kesin olarak şu veya bu anlamlara gelir şeklinde tanımlanması yanlış bir ifadedir. Genel anlamda renkler ifade edilebilir ve bu konuda genellemeler yapılabilir. Kişilerin ve toplumların verdiği ifadeler ile ve çoğunluğun üzerinde bıraktıkları etkiler neticesinde belirli yargılara varılabilir ancak kesin bir yargıdan söz edilemez.

RENK NEDİR ?

Renklerin etkileri ve anlamları irdelenmeden önce renk tanımı kısaca; ışık kaynağından çıkan ışınların nesnelerin üzerine çarpıp yansıması ve bu yansıyan ışınların insan gözünde farklı dalga boylarına göre oluşturduğu etkinin beyin aracılığı ile kavranması neticesinde oluşan bir kavramdır.

Renk Tayfı - Renklerin Dalga Boyu 
Renklerin Etkileri – Renk Anlamları – Renklerin Kullanımı 
renkler, renk skalası, renk çemberi, renk karışımları, renk anlamları, renk bilgisi, renklerin anlamları, renkler davranışımızı etkiler mi, renkler ışığın soğrulması,
Renk Tayfı – Renklerin Dalga Boyu

Görülen renkler aslında ışığın bir vasfıdır. Işık ışınlarının sahip olduğu frekansın belirli aralıklarda yoğunlaşması ile ortaya çıkar.

Renkler insanlık tarihi boyunca insanların ilgisini çekmiş ve renkler, renklerin etkileri araştırmalara konu olmuştur. Görsel sanatların en etkili unsurlarından birisi ve fark yaratan aracı olmuşlardır.

Nesneler üzerlerine çarpan ışınların bir kısmını emer (soğurur) bir kısmını ise geri yansıtırlar. Eğer bir nesne üzerine düşen tüm ışınları yansıtmaktaysa beyaz, hepsini soğuruyor ise siyah olarak isimlendirilir.

Renk görsel algının temel taşlarından birisidir. Vasiliy Kandinskiy’nin söylemine göre “Soyut kavramsal değerinin dışında, ait olduğu yüzeylerin dışında çevresel renkler ile beraber, ışığın renk türü, tonu, parıltısı ile algılanır.”

Renklerin etkileri mekânlarda da ağırlıklı olarak gözlenir. Mekânlar sahip oldukları donatılar aracılığıyla bir anlama sahip olurlar ve renkler aracılığıyla kişiler üzerinde psikolojik etkiler bırakırlar. Renkler aynı zamanda mekânlara kimlik kazandırırlar.

Renkler aynı zamanda insanların, toplumların karakterlerini, kimliklerini, sosyo-kültürel birikimlerini, psikolojilerini yansıtırlar.

İnsanların renk ilişkisi ve algısı sahip oldukları uygarlık düzeyine bağlı değildir. Şöyle ki; ilkel toplumlarda renk ile olan bağlar günümüz dünyasından pek farklı değildir.

Mağara dönemi resimlerinden tüm çağlara kadar duvar resimleri, kumaş, çömlek gibi renkli ürünlerde duygu zenginliği gözlenmektedir.

Anadolu köylerinde yaşayan ve okuma yazma bilmeyen insanların da yüzyıllardır yaptıkları kilim, halı gibi örneklerde de renk ve duygu zenginliği görülmektedir.

RENKLER ve FİZİK

Beyaz ışık gözün görme boyutları olan bölümünü oluşturmaktadır. Isaac Newton 1676 yılında beyaz ışığın renkli ışınlardan oluştuğunu kanıtlamıştır. İnsan gözü sadece 400-700nm (nanometre) arasında olan ışık dalgalarını görebilmektedir. (1nm = 0,000001mm).

Işık Spektrumu 
renkler, renk skalası, renk çemberi, renk karışımları, renk anlamları, renk bilgisi, renklerin anlamları, renkler davranışımızı etkiler mi, renkler ışığın soğrulması, renklerin karışımı
Işık Spektrumu

Bir nesnenin üzerinden yansıyıp göze ulaşan ışınlar, gözün ağ tabakasında merceklerde demetlenip ayrılır ve ağ tabakanın odak noktasına yerleşir. Nesnelerin her bir noktasından yansımakta olan ışınlar ağ tabakada küçük bir kopya olarak ortaya çıkar. Bu kopyalar yan yana gelip odak noktasına yerleşirler. Nesnelerin üzerinden geri yansıyan ışınlar farklı aydınlık şiddetinde ve farklı renklerdedir.

Göz görme eyleminde ilk olarak hareketi ışık sayesinde yakalar, sonrasında koyu-açık seviyesini algılar ve daha sonra renk algısı ile beraber görülen şeyin bütün özellikleri algılanır.

Nesnelerdeki doku farklılıkları da renk ve ton farklılıklarının bir sebebidir. Örnek olarak kelebek kanadı yahut tavus kuşu tüyleri boya içermemektedir ancak görülen renkler tüyler üzerine çarpan ışınları kırarak yansıtan ince oluklu yüzeylerdir.

19.YY. ortalarına değin bütün boyar maddeler doğal kaynaklardan elde edilmiştir. 1856 senesinde bir İngiliz kimyager William Perkin, kinin maddesinin kimyasal bileşimini çözmeye çalışıp, beklentisinin tersine elde ettiği beyaz tozdan kötü görünen siyah renkli bir madde ile karşılaşmıştır. Uzun çalışmalarının sonucu ipeği güzel, canlı bir mor renge boyamış ve doğal boyalara nazaran daha kalıcı bir boya maddeyi elde edebilmiştir. Bu boyaya “mauveine” ismini vermiş ve sonrasında kendi boyahanesini kurmuştur.

RENKLERİN ETKİLERİ ve PSİKOLOJİ

Psikoloji odak noktası insan olan ve davranışları ele alıp, araştıran, sorunlara bilimsel metotlarla yaklaşıp inceleyen, çözümler üreten bir bilim dalıdır.

Psikolojiye göre dört temel renk bulunmaktadır. Yeşil rengin sanatçılar tarafından ara renk olarak kabulüne rağmen kırmızı, sarı, mavi, yeşil bu temel renklerdir.

Renklerin etkileri, görülen renklerin algıya dönüşmesiyle psikoloji olaya dâhil olur. İnsanlar için psikoloji ve renk ilişkisinde; kültür, sağlık durumu, ekonomi, anlık psikolojik durum, anılar, yaş, mekân gibi etkiler belirleyici rol oynar.

Renklerin insan üzerinde ilk etki olarak oluşturduğu sıcaklık ve soğukluk etkisidir. Sarıya yaklaşan renkler sıcak, maviye yaklaşanlar ise soğuk olarak algılanır. Sıcak olarak adlandırılan renkler insanlara yakın görünürken, soğuk olanlar uzak görünür.

Renkler insanlarca kolaylıkla algılanıp değerlendirilen kavramdır. Özellikleri ve insan üzerindeki güçlü tesirleri sebebi ile hayatın hemen her alanında renkler ile etkileşim halindeyizdir.

Renklerin etkileri bilinçli şekilde mekânlarda, kişileri dinlendirmek, acıktırmak, alışveriş dürtüsünü tetiklemek gibi nedenlerle kullanılabilmektedir.

Freud fiziksel çevreyi bir organizma olarak tanımlamıştır. Bu sebeptendir ki mekân kavramı da davranış bilimleri içerisinde araştırılmaktadır. Etkileşimde bulunulan fiziksel çevre/ortam insanların ruh sağlığına olumlu veya olumsuz tesir edebilmektedir.

Cambridge Üniversitesi’nce yapılan bir çalışmada renk ve sanatla ilgisi olmayan 20 öğrenciye boya malzemeleri verilmiş ve bir kompozisyon çalışması yapmaları istenmiştir.

Çalışmanın sonunda öğrencilerin incelenen renk tercihlerine göre %49 soğuk renk yani mavi-yeşil ağırlıklı, %39 sıcak renk ve %12 nötr renkleri tercih ettikleri gözlenmiştir. Buradan çıkarılabilecek sonuca göre insanlar genelde dinlendirici renkleri tercih etmektedir.

Londra Üniversitesi’nde yapılan bir çalışmada ise kişilerin kıyafetlerinde tercih ettikleri renklerin iş hayatlarını ve aşk hayatlarını etkilediği gözlenmiştir.

Siyah giyenlerin karizmatik imajı vereceği, karamsar olanların mavi giyip rahatlayacağı, yorgun olanların yeşil giydiklerinde enerjik görünecekleri, bir kişi etkilenmek istendiğinde ise kırmızının tercih edilmesi gerektiği, işe geç kalanların ise beyaz giyerek masumiyet duygusunu tetikleyip diğerlerinin olumsuz kanılarını yumuşatabileceğini öne sürmektedir.

RENKLERİN TOPLUMDAKİ KARŞILIKLARI ve ANLAMLARI

Renklerin etkileri incelenirken; dünyadaki farklı toplumların içinde renkler derin bir şekilde yaşamaktadır. Bu, giysilerde, kilimlerde, kumaşlarda, tablolarda, sembollerde, çeşitli mimari yapılarda görülmektedir.

Coğrafi yapı farkları, doğa koşulları, kültürel farklar toplumlarda renklerin yansımalarını etkilemektedir. Bunun sonucu olarak farklı toplumlarda renkler farklı anlamlar ifade edebilmektedir.

Soğuk iklimlerin insanları mavi, yeşil, mor tercih etmekteyken, sıcak iklimlerin insanları kırmızı, sarı, turuncu gibi renkleri tercih etmektedir.

Psikolojik yansımalar toplumlarda renklerle ifade edilmeye çalışılmış örneğin kara talih, tozpembe dünya, kara gün, sararıp solmak… gibi tanımlar türetilmiştir.

RENKLERİN ANLAMLARI

Kırmızı, sarı ve mavi renkler renk skalasında hiçbir rengin karışımı olarak ortaya çıkmadıkları için ana renkler olarak kabul edilmektedirler. Bunların ikişerli karışımlarından ise ara renkler elde edilmektedir.

KIRMIZI

Sıcak renkler grubunda yer alan kırmızı ana renklerden birisidir. Tahrik edici, coşkulu, heyecanlandırıcıdır. Kendisini kabul ettirir, huzursuzluk verir, sahip olduğu enerjiyle karşı konulamaz güç etkisi yaratır. İlgi odağı olur ve ister istemez bakışları üzerine çeker.

Şiddet, nefret gibi duyguları sembolize eder, dikkat çekici özelliğinden dolayı tasarımlarda kırmız renk kullanılan yerlerin mükemmelliğine özen gösterilmelidir.

Kan rengindeki kırmızı, insanlarda iç tepki duygularını ve hüznü açığa çıkarmaktadır. Bunun yanı sıra; ciddi, geleneksel, güç dolu ve asalet işaretidir.

Mavi renk ile soğuyan kırmızı, maviye yaklaştıkça sıcaklığını kaybeder ve yerini mavinin sakinliğine, dinlendirici etkisine bırakır.

Kırmızı renk turuncuya kayar ise aktifliğini kaybedip donuklaşır lakin sarının hafifliği ile kendi özelliğini koruyabilir.

Spektrumda ilk renk olan kırmızı, yeni başlangıçlar, yeni bir hayat ve sevginin anahtarıdır. İnsanların üzerinde en önemli etkisi; sıcaklık, heyecan ve hareketlilik dürtüsüdür.

Devamlılık, fiziksel güç ve azim onun bütünlüğüdür. Dostluk, hoş görü, samimiyet pozitif yönlü katkılarıdır. Fiziksel aşk, cinsel istek kırmızının etkisi yardımıyla güçlenmektedir.

Fastfood restoranları gibi insanların uzun süre kalmalarının istenmediği yerlerde duyu organlarını uyarıp harekete geçirecek amaçla kullanılarak, müşteri sirkülasyonu etkisi sağlanır.

SARI

Sarı ana renk grubundaki ikinci renktir. Kullanıldığı yerlerde uyarıcı, neşe ve mutluluk verici, dikkat çekici özellikte etkileri vardır.

Genişleme ve iletişim ifade eder. Sarı renk; sevinç uyandırır, rahatlatır ve zekâ geliştirici bir renktir. Gençliğin ve dikkat çekiciliğin en belirgin rengidir. Açık görüşlülüğü ve ilhamı simgeler.

Sarı, renkler arasında en neşelisi olarak tanımlanabilir. Oluşturduğu gençlik ve canlılık ifadesi güçlüdür. Açık tonlarında sarı renk bu özelliğini daha belirgin gösterir.

Altın sarısı aktiftir. Yeşil ile olan karışımında rahatsız edici bir etki ortaya çıkarabilir.

Örnek olarak sarı renk geçiciliğin de bir ifadesi olduğu için taksiler sarı renktedir. Böylelikle taksilerin hem dikkat çekici hem de geçici olduğu vurgusu insanlara aksettirilmiş olmaktadır.

Güneşin rengi olan sarı insanların günlük hayatında da hâkim bir renktir. Sarı; zekâ, incelik ve pratikle bağlantılıdır. Özellikle açık sarı tonlar, huzur vermekte, moral bozukluklarında gevşetici ve hafifletici etki hissettirmektedir.

Sonbahar mevsiminin de tonlarında olduğu için hüzün ve özlem barındırır. Parlak, neşeli heyecan veriri güce sahiptir.

Parlaklığından kaynaklanan enerjisi dolaysıyla sinir ve kas sistemine iyi gelmektedir. Mide sularının salgılanmasını sağlayıp ve metabolizmayı hızlandırmaktadır. Bu sebepledir ki yemek yenilen yerlerde, mutfak ve spor salonları gibi metabolizmanın hızlı çalışması arzulanan mekânlarda tercih edilir.

Kırmzı ve Sarı Renklerin Fastfood Restoranında Kullanılması 
renkler, renk skalası, renk çemberi, renk karışımları, renk anlamları, renk bilgisi, renklerin anlamları, renkler davranışımızı etkiler mi, renkler ışığın soğrulması, renklerin cinsiyeti, renklerin cinsel anlamı, renklerin çağrışımları çağrıştırdıkları
Kırmzı ve Sarı Renklerin Fastfood Restoranında Kullanılması

MAVİ

Ana renk grubunun tek soğuk rengi mavidir. Mavinin tonları açıldıkça uzaklığı ve sonsuzluğu, koyulaştıkça da çekici etkileri temsil eder. Psikolojik olarak mavi rengin insanlar üzerinde, temizlik, rahatlık, sükûnet ve yatıştırıcı etkileri vardır.

Sakinlik duygusu uyandıran mavi renk, kan basıncını dengeleyip, soluk alıp vermeyi düzenlemektedir. Arap kültüründe olan inanışa göre mavi taşlar kan akışını yavaşlatmaktadır, bu sebeple nazar boncukları da mavi renktedirler.

Mavi renk ayrıca yeme isteğini azaltıp, iştah kapatır. Bu durumun sebebi ise doğada fazla mavi renkte yiyecek bulunmamasına ve zehirli veya bozulmuş, küflenmiş yiyeceklerin mavi, mor gibi renklerde olmasından kaynaklanmaktadır.

Koyu mavi ve lacivert ise, karar verme yeteneğini arttırmakta bu sebepten otoriteyi temsil etmektedir. Pek çok üst düzey yöneticinin kıyafet tercihinde lacivert renk seçiminin sebebi bundandır.

Genel itibariyle ciddi, çevresiyle uyumlu, kararlı ve sadık karaktere sahip kişiler bu rengi tercih etmektedirler. Mavi renk kişiler üzerinde olumlu etkiler bırakır ve barışın da sembolüdür. Avrupa Konseyi’nin, Birleşmiş Milletler’ in bayraklarının da mavi olması bu sebeptendir.

Yapılan psikolojik araştırmalara göre ise mavi koyulaştıkça fiziksel olarak siyaha yakınlık göstermekte ve insanı daha çok içine çekebildiği görülmüştür. Bu çekiciliğin insanların psikolojik dünyasındaki dengesizlikten kaynaklandığı düşünülmektedir. Açık tonlardaki mavi renk ise insan psikolojisi üzerinde; sonsuzluk, su ve havanın berraklığı gibi farklı çağrışımlar yaratmaktadır.

PSİKOLOJİDE ARA RENKLERİN ETKİLERİ

Ara renk grubunda bulunan her bir renk en az iki ana rengin birbirleriyle karıştırılması sonucu elde edilir. Sarı ile kırmızının karışımında turuncu, sarı ile mavinin karışımında yeşil, mavi ile kırmızının karışımında mor renkler ortaya çıkmaktadır.

YEŞİL

Yeşil, kendisini meydana getiren renkler olan mavi ve sarının etkilerini taşımaz bu bakımdan ilginç özelliklere sahiptir. Görme algısı bakımından başlı başına saf bir renk olmasına rağmen ara renk olarak sayılmaktadır, çünkü iki rengin karışımı ile oluşmuştur.

Yeşil renk insan psikolojisinde temiz doğayı, kırları ve ferahlığın çağrışımlarını temsil eder. Tüm renklerin en sakin, sessiz ve hareketsiz olanıdır.

Duygusal ilgisizliğinden dolayı insan psikolojisine huzur, rahatlık, sakinlik katar. İç mekânlarda hâkim olan yeşil renk, dengelenmek amacıyla kırmızı renkli objeler veya mobilyalar ile birlikte kullanılmalıdır.

Doğada oldukça yoğun bulunan bir renk olan yeşil, insanlarda huzur ve sakinlik etkisi oluşturur. Sinir sistemi üzerinde doğal etkisi mevcuttur. Farklı birçok kavramla ilişkisi olan yeşilin en güçlü ve evrensel olan bağı doğa iledir. Bu sebepten yaşama, gençlik, yenilenme, ümit ve dinçliği simgelemektedir.

MOR

Ara renkler içinde mor; mat ve soğuk bir görünüme sahiptir. Bünyesinde sıcak renklerden kırmızı ve soğuk renklerden mavi barındıran mor, bu iki rengin karışımının oranına göre sıcak ya da soğuk psikolojik etkiler oluşturur.

Mor renk; asilliği, kendine güveni, özerkliği, tek vücut olmayı simgelemektedir. Ruhsal enerji, vizyon ve de sezgi ile barışıktır.

Kandinskiy mor renk için; “Mor kelimenin fiziki ve ruhi anlamında soğuk bir kırmızıdır.” diye söylemiştir.

Kullanım bakımından zor olan mor renk, bilinçsiz şekilde kullanılırsa insan psikolojisinde korku ve paniğe sebep olabilir ancak planlı ve düşünülmüş şekilde kullanılırsa olumsuz etkilerinden sıyrılıp masumlaşır.

Nevrotik duyguları açığa çıkarması sebebiyle mor, insanları bilinçaltında kötümser bir psikolojiye sürükleyip korkuya neden olduğu tespit edilmiştir. İntihara eğilimi olan kişilerin bu rengi beğendiği ve tercih ettikleri araştırmalarda tespit edilmiştir.

İhtişamın ve lüksün son aşamasıı olarak düşünülen mor renk, Roma döneminde üretimi zor olduğu için yüksek sınıflardakilerin ve saray mensuplarının kıyafet rengi olmuştur.

Mor rengin açık tonu eflatun, hassaslık ve inceliğin, koyu ton mor renk ise; yalnızlık, toplumdan kaçış ve küslük rengidir.

TURUNCU

Turuncu rengi oluşturan sıcak kırmızı ve sıcak sarı renkleridir. Bu nedenle turuncu psikolojik olarak insanı ısıtan bir enerjiye sahiptir.

Turuncu renkte kırmızının canlı ve tahrik edici özelliği zayıflamakta, bununla beraber sarıya bir ciddilik, olgunluk ve samimiyet kazandırmaktadır.

Sıcak renkler grubundan olan turuncu, kırmızı kadar dinamik ve yüksek titreşime sahip değildir. Turuncuda güneş, parlaklık, rahatlık duyumsanır. Kırmızı renk gibi uzun süre seyredilemeyen bir renktir.

Turuncu rengi, mavi rengin derinliklerindeki sıkıntıya da son verir. Bu sebepten mavinin tamamlayıcısıdır. Eğer turuncu renge sarı hâkim ise, hırçınlaşma ve hareketlilik başlar.

Yüksek amaçlar, kendine güven, gurur, gülme ve güldürmeyi seven insanların rengidir. Turuncu rengin titreşimlerinde; sağlık, canlılık, yaratıcılık, içtenlik, mutluluk, giderilen endişeler, olumlu bakış açısı vardır. Olumsuz etki oluşturan turuncu ise; kibirli, melankolik, kendini beğenmiş, ezici ve üstün olma duygusunu veren etkilere sahiptir.

SİYAH – BEYAZ – GRİ

Siyah, ışık kaynağından gelen ışınların çarptığı nesne tarafından tamamen soğrulması neticesinde oluşur. Bu durum nesnede ısınmaya sebep olur. Mimarlar tercihlerini soğuk bölgelerde yapıların dış cephelerinde siyahtan yana kullanır.

Karanlık, bilinmezlik, sonu belirsiz karanlıkların verdiği çelişki, siyahta da görünür. Bu sebepten siyah renkte korku, panik ve fenalıkların izleri hissedilir.

Ölenlerin ardından en çok giyinilen renk siyah, ölümün verdiği acıyı en iyi şekilde aktaran, kendine özgü ağırbaşlılık ve ciddiyet kazandıran renktir.

Eski medeniyetlerde de siyah renge farklı anlamlar yüklenmiştir. Kimi toplumlar siyahı uğursuzluk sembolü olarak düşünmüştür ancak Mısır medeniyetinde siyah kedi kutsal olarak kabul edilmiştir.

Siyah renk; onuru, gücü, asaleti, hırsı, resmiliği ifade eder. Batıda matemi ifade ederken, Japonya’da mutluluğu simgelemektedir. Bazı kültürlerde ise bilgeliğin temsilcisidir.

Fiziksel olarak yaklaşıldığında beyaz için, güneş ışınlarının tümünün birleşmesiyle oluşmaktadır denilebilir.

Geniş beyaz alanlar serin ve soğuk etkiler oluşturur. Bu sebepten beyaz soğuk renkler arasında sayılmaktadır. Beyaz neşe ve sevinç öncesi sessizliğin ifadesidir. Ferahlığın, serinliğin, temizliğin, aydınlığın ve samimiyetin yansımasıdır.

Toplum görüşlerinde de beyaz; masumiyeti, temizliği, asaleti temsil etmektedir.

Balzac’a göre ise beyaz iyi niyet duygusu vermektedir. Beyaz rengin huzur ve güven verici etkileri sebebiyle, beyaz güvercin barışın sembolü olarak kabul görür.

Beyaz rengin negatif etkileri ise; parlak oluşu nedeniyle gözü çok çabuk rahatsız etmesidir, toplumsal algıda ise beyaz rengin teslimiyet ve yenilgi anlamı bulunmaktadır.

İnsanlık tarihinde ve günümüzde savaş meydanlarında beyaz bayrak teslim olmayı ve pes etmeyi ifade etmektedir. Çin kültüründe ise beyaz renk matemin rengidir.

Siyah ve beyazın belli miktarlarda karıştırılması ile elde edilen gri nötr bir renktir. Mutlak gri, beyaz olduğu kadar siyah, siyah olduğu kadar da beyazdır.

Ne siyahın huzursuz edici koyuluğunu taşır ne de beyazın göz kamaştırıcı parlaklığını. Bu iki özelliğin de orta yolunu bulup tatlı bir orta ton oluşturur. Gri renk karakter olarak, olgunluğu, dikkati, huzuru temsil eder. Bu sebepten tarafsız, durgun, hareketsiz bir renk olarak kabul görmektedir. Gri renkte ayrıca saf bir masumiyet yanı sıra gizli bir ümitsizlik de hissedilir.

Gri beraber kullanıldığı renkler için kontrast görevi gördüğü için çok şiddetli titreşime sahip renkleri durgunlaştırır, gözü rahatsız etmeyecek şekilde yumuşatır.

PAZARLAMADA ve REKLAMCILIKTA RENKLERİN ETKİLERİ

Renklerin etkileri reklam ve pazarlama sektörlerinde de oldukça önemli yer tutmaktadır.

Reklamcılığın ve pazarlamanın içinde renklerin, insan psikolojisindeki ve insan algısı üzerindeki etkilerinin fazla olması, ürünün ambalajının veya ürünün sahip olduğu rengin bu algıyı yönetebiliyor olması renklerin bilişsel etkilerini ortaya çıkarmaktadır. Kurumsal markalar söz konusu olursa her markanın kendine özgü bir logosu ve rengi bulunmaktadır.

Pazarlama ve Reklamcılıkta Renkler

Mavi renk için özgürlük ve sonsuzluk temsilcisi olduğu söylenebilir. Rahatlatıcı özelliğe sahip olup kan akışını yavaşlatma etkisi bulunmaktadır. Soğuk renk olması sebebiyle de genellikle soğuk içecek markaları tarafından tercih edilen bir renktir.

Dinamizmin, canlılığın, azmin, atikliğin, kararlılığın simgesi olan kırmızı rengi genel olarak iştah açıcı etkisi sebebiyle yiyecek ve içecek markalarının ambalajlarında ve logolarında sıklıkla görülmektedir. Örneğin meşhur kola markası tüketici hafızasında kırmızı rengi ile bir bağ kurmuş durumdadır ve renklerin etkileri konusuna iyi bir uygulama örneğidir.

Yeşil renk doğayı temsil etmektedir. İnsanda güveni ve huzuru temsil eden bir renktir. Bazı bankaların logolarında yeşil renk kullanmaktadır.

Siyah pek çok ülkede matemi simgelemekte iken, algısal olarak da insanda tutkuyu ve gücü temsil etmektedir. Konsantrasyonu artırma etkisi vardır. Bu nedenden dolayı bu algıyı oluşturmak isteyen markalar siyah tercih etmektedirler.

Beyaz renk temizlik, saflık, istikrar, sürdürülebilirlik ifade etmektedir. Bu bağlamda hijyen ve temizlik ürünlerinde, kozmetik ürünlerinde beyaz renk oldukça sık kullanılmaktadır.

Hareketsizliği, dengeyi, alçakgönüllülüğü simgeleyen gri renk, kullanılabileceği ortamlarda bunaltıcı bir etkiye sahip olabilir. Tek başına tercih edilmemekte, daha ziyade tamamlayıcı renk olarak kullanılmakta olan bir renktir. Bilhassa diplomatik ve ağır ortamlarda uzlaştırıcı ve denge unsuru olarak kullanılabilmektedir.

Sarı renk verimlilik, üretim, ışık, sevinç, parlaklık çağrıştırdığından dikkat çekici bir renktir. Kişiler üzerinde coşku veren, sevinç ve ilham kaynağı olan bir etkiye sahiptir. Bilgeliği ve bilgiyi temsil etmektedir. Bu nedenden dolayı okullarda ve çocuk parklarında sarı rengi sıkça kullanılmaktadır.

Mor renk lüksün, burjuvanın, asaletin, itibarın temsilcisi olup, bunun yanı sıra melankolik etkiye de sahip, kişide hüzne ve korkuya sebep olabilen, depresyona meyilli olan kişilerin tercih edebileceği bir renktir.

Pembe renk dişiliği temsil eden ve sağlıklı olmayı, rahatlığı, hayal etmeyi tetikleyen bir renk olduğu için, çalışma alanlarında tercihi çok mümkün olmayan bir renktir.

Lacivert renk verimliliği, otoriteyi, sonsuzluğu temsil etmektedir. Bu nedenle çoğu kurumsal şirket lacivert renge kendi logolarında ağırlıklı olarak yer vermektedir.

Doğallığı ve toprağı simgeleyen kahverengi ise, kullanıldığı ortamlarda insan üzerinde uzun süre bu ortamda bulunmama isteği oluşturmaktadır. Bu sebeple fastfood restoranlarında sıkça kullanılmaktadır.

Mavi Işık Nedir? Ekranlardaki Tehlike yazımız da ilginizi çekebilir.

Faydalanılan Kaynaklar:

Göler, S. “Biçim, Renk, Malzeme, Doku ve Işığın Mekân Algısına Etkisi”,

Atalayer, F. Temel Sanat Öğeleri

Harald Küppers, Das Grundgesetz Der Farbenlehre  

Victoria Finlay, Renkler-Boya Kutusunda Yolculuklar  

Ulviye Ayber, “Mekan Kimlik İlişkisinde Işık ve Renk Faktörlerinin Psikolojik ve Sosyolojik Analizi” 

Gonca Erim, “Rengin Psikolojik Etkileri” 

Yılmaz, Ü. “Renk Psikolojisi”

Aykul, E. “Mutfak Tasarımında Renk Kullanımı ve Rengin Belirlenmesine Etki Eden Öğelerin Belirlenmesi”

Kalmık, E. Renklerin Armoni Sistemleri

Nuhoğlu, R. “Rengin Tüketici Satınalma Davranışlarına Etkisi”

One Response

  1. alidesidero Kasım 3, 2019 Reply

Yorum Yazın