Barkod Nedir? Barkod Nasıl İcat Edildi?

Barkod nedir? Barkod okuma, barkod sistemleri, barkod okuyucu nasıl çalışır?

Her market alışverişi sonrası karşılaştığımız hayatımızın bir parçası olmuş barkod sistemleri bu yazımızın konusu. Barkod Nedir? Barkod Nasıl İcat Edildi? Barkod Okuma Nasıl Yapılır? Barkodun Mucidi Kimdir? Gibi sorulara yanıt arıyoruz.

BARKOD NEDİR ?

Oldukça popüler olan ve neredeyse her tüketim ürününün üzerinde görülen barkodlar, veriyi saklamak ve hızlıca bu veriyi ilgili bilgisayar sistemine aktarmakta kullanılırlar.

Barkod, İngilizce Barcode (Bar Code) kelimesinden dilimize giren çizgi kod, çizgili kod, çubuk kod şeklinde çevrilebilecek bir kelimedir.

Ait olduğu ürüne dair bilgilerin, verilerin görsel işleme makineleri yardımıyla okunabilmesini sağlayan kodlama yöntemidir. Makinelerin algılayabileceği, okuyabileceği şekilde datanın görsel olarak sunulmasıdır.

Barkod Nedir? Barkod Nasıl Çalışır?
BARKOD NEDİR? BARKOD NASIL İCAT EDİLDİ? Barkod nedir? Barkod okuma, barkod sistemleri, barkod okuyucu nasıl çalışır?
Barkod Nedir? Barkod Nasıl Çalışır?

1’ler ve 0’lardan oluşan tek boyutlu, değişen boyutta çizgi ve boşluklardan oluşan barkodları okumak için farklı teknolojiler kullanılabilse de en yaygın olanı lazer ve kamera ile okumaktır.

BARKODUN İCADI VE TARİHÇESİ, BARKODU KİM İCAT ETTİ?

1948 yılında bir market zinciri sahibi, ödeme işlemi sırasında ürünlerin bilgisini otomatik şekilde okuyan sistem ihtiyacından dolayı Philadelphia’da Drexel Teknoloji Enstitüsü’ne başvurur.

Ne var ki enstitü bu konuyla ilgilenmez, bu enstitüde yüksek lisans öğrenimi gören Bernard Silver bu konu hakkında aynı enstitüde öğrenim gören arkadaşı Norman Joseph Woodland ile görüşür. Bu konu hakkında birlikte çalışmaya başlayan ikili 1949 senesinde hem doğrusal hem de bull’s-eye (boğa gözü) barkod sistemleri için bir prototip geliştirip 7 Ekim 1952’de patent alırlar.

Woodland ilk olarak ultraviyole ışığa duyarlı mürekkep ile çalışan bir sistem üretmeyi başarmıştı ancak sistem kararsız ve pahalı olduğundan dolayı vazgeçildi.

Mors kodundan farklı olarak noktalar yerine, ince ve kalın çizgilerden oluşan geliştirdikleri diğer sistemde tarayıcıların rahat okuyabilmesi için çizgileri dairesel olarak tasarladılar.

Philco firması 1962 yılında, daha sonra RCA firmasına satacağı, bu patenti Woodland’den satın aldı.

1967 yılında Amerikan Demiryolları Birliği demiryolu araçlarını tanımlamak için barkod sistemlerini kullanmaya başladı. Bu barkod sistemi 6 haneli bir şirket tanımlayıcısını ve 4 haneli araç numarasını içeren, araçların yanına yerleştirilmiş mavi ve kırmızı yansıtıcı şeritler şeklindeydi.

Barkodu bir bütün halinde sektöre kabul ettirebilmek için bir endüstri standardına sahip olması gerekmekteydi. Bu sebepten dolayı, 1970 senesinde Logicon Inc. firması tarafından UGPIC (Universal Grocery Products Identification Code – Evrensel Bakkal Ürünleri Kimlik Kodu) geliştirildi.

1972’de RCA, Cincinnati’de 18 aylık bir sürede boğa-gözü barkod sistemini bir Kroger markette test etti.

Kroger Market Test Edilen Boğa-Gözü Barkod
Kroger Market Test Edilen Boğa-Gözü Barkod

IBM firması ise UGPIC çalışmasına dayanan ve bugünün UPC koduna benzer bir tasarım önerdi. Komite, 3 Nisan 1973’te IBM’in önerisine dayanarak UPC sembolünü endüstri standardı olarak kabul etti.

İLK BARKOD TARAYICISI VE BARKODLA SATILAN İLK ÜRÜN

Haziran 1974’te ilk UPC tarayıcısı Troy, Ohio’daki Marsh’s markete kuruldu ve bu markette barkodlu olarak satılan ilk ürün bir Wrigley’s marka sakızdı.

Marsh's Market Satılan İlk Barkodlu Ürün
Marsh’s Market
 Satılan İlk Barkodlu Ürün Wrigley's Sakız
Satılan İlk Barkodlu Ürün Wrigley’s Sakız

1984’e gelindiğinde marketlerin %33’ü barkod okuyuculara sahipti.

BARKOD SİSTEMLERİNİN ÇALIŞMASI – BARKOD NASIL ÇALIŞIR ?

Farklı kodlama standartlarına göre barkodların içerisine veriler gömülür. EAN13, EAN8, EAN12, UPC-A, UPC-E, standartları gibi pek çok farklı standart mevcuttur.

EAN13 sistemi Avrupa ve Türkiye’de yaygın olarak kullanılmaktadır. EAN13 standardı 13 haneli yani 13 dijitli sistemdir. Barkodun başında ve sonunda başlangıç ve bitiş kodları 2 siyah çizgi/çubuk olarak yer almaktadır.

Bakod Sistemi Kodlarının Çalışması
BARKOD NEDİR? BARKOD NASIL İCAT EDİLDİ? barkod ne demek? okuma, okuyucu, sistem, oluşturma
Bakod Sistemi Kodlarının Çalışması

Siyah çizgilerin kalınlığı ve aralarında bulunan beyaz bölgeler sayesinde hangi sayıyı temsil ettikleri anlaşılır. Ortadaki kod ise referans noktasıdır.

Barkoda Verilerin İşlenmesi ve Sayısal Olarak Saklanması 
Barkod nedir? Barkod okuma, barkod sistemleri, barkod okuyucu nasıl çalışır?
Barkoda Verilerin İşlenmesi ve Sayısal Olarak Saklanması

WOODLAND’İN SAHİLDE KUMDAN ALDIĞI İLHAM

1948 kışında Miami’deki dedesinin apartmanına yaşamak için giden Woodland’in anlattığı anısına gelirsek. Barkodun icadı için ona ilham olan durumun 1949 yılında kumsalda otururken Mors alfabesinin aklına geldiği, noktalar ve çizgiler hakkında düşünürken elini kuma soktuğu ve nedense bilmediği bir sebeple elini kendine doğru çektiği ve bu sayede 4 çizgi elde ettiğidir.

Bundan sonra noktalar ve çizgilerin yerine bu dar veya geniş şekilde olabilecek çubuklar/çizgiler üzerine düşünen Woodland, birkaç saniye sonra ise eli hala kumdayken bir daire çizer. 1952 yılında bir patente dönüşecek fikrin ortaya çıkışı ise böyledir.

Enigma Makinesi Nedir? yazımız da ilginizi çekebilir.

Yorum Yazın